W numerze 21/2017

ZAMÓW
INŻYNIER

Sto lat we Francji

Cofnijmy się o 100 lat i uprzytomnijmy sobie wydarzenia i atmosferę tamtych czasȯw :Legiony Polskie “Bajończykȯw” okryły się chwałą(bitwa pod La Targette 1915). W Polsce powstają Legiony Piłsudskiego, na wszystkich frontach I Wojny Światowej żołnierz polski walczy bohatersko zdobywając uznanie w oczach całego świata. Rok 1917- rewolucja w Rosji zwalnia mocarstwa zachodnie z wcześniejszych zobowiązań polityczno-dyplomatycznych. Zaczyna się rysować wizja Polski Niepodległej.

Lucjan Sobkowiak, prezes SITPF  


Początki piśmiennictwa technicznego (13)

W kolejnym odcinku cyklu artykułów historycznych, poświęconych niemal nieznanym lub bardzo mało znanym początkom piśmiennictwa technicznego w Polsce, przypominamy na podstawie publikacji w „Przeglądzie Technicznym” w 1889 roku, kolejne wybrane fragmenty z Architekta Polskiego autorstwa ks. Stanisława Solskiego, zachowując oryginalną pisownię.

Wybór i oprac. Bronisław Hynowski


"WYNALAZCZYNI 2017"

Chemia na widelec

Prof. dr hab. inż. Helena Janik, Katedra Technologii Polimerów, Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej


Chemia na kość

Dr hab. inż. Agnieszka Sobczak-Kupiec, prof. Politechniki Krakowskiej Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej PK


NAUKA

Nauki techniczne przed reformą

Wypowiedź prof. Antoniego Rogalskiego, członka rzeczywistego PAN, dziekana Wydziału Nauk Technicznych Polskiej Akademii Nauk


Nauki techniczne przed reformą. Katastrofa kolejowa pod Szczekocinami – czy wystarczająco skorzystaliśmy z tej lekcji? Cz. I

W artykule tym przedstawiono rezultaty analizy przyczyn poważnego wypadku kolejowego, jaki miał miejsce w okolicy Szczekocin w dniu 3 marca 2012 r. Celem tej analizy jest zilustrowanie zasad stosowania dedukcyjnej metody analizy przyczyn źródłowych znanej pod nazwą mapy przyczyn, a także zademonstrowanie wielkich zalet tego podejścia na wybranym przykładzie praktycznym. Autor prezentuje szereg uwag i opinii dotyczących przyczyn tego wypadku i zaleceń sformułowanych na tej podstawie przez rządową agencję ds. badania wypadków kolejowych w Polsce (PKBWK). W artykule wskazano i przedyskutowano niektóre możliwości skutecznego poprawienia bezpieczeństwa krajowego systemu kolejowego zidentyfikowane przez autora na podstawie mapy przyczyn tego wypadku, możliwości które zostały pominięte w oficjalnym raporcie PKBWK z badania tej katastrofy.

Dr inż. Maciej Kulig, wieloletni pracownik Instytutu Energii Atomowej w Świerku, ekspert MAEA, konsultant współpracujący w firmie Enconet Consulting GmbH w zakresie energetyki jądrowej, bezpieczeństwa jądrowego i zarządza ryzykiem.


Mikologia farmaceutyczna

Artykuł przedstawia sposoby wykorzystania grzybów do produkcji leków i suplementów diety. Omówione zostały w nim szczególnie cenne z punktu widzenia medycyny gatunki oraz możliwości wykorzystania ich metabolitów.

mgr inż. Agnieszka Stradecka, absolwentka ochrony środowiska w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego oraz zdrowia publicznego na uniwersytecie w Cranfield. Aktualnie przygotowuje się do podjęcia studiów doktoranckich


EDUKACJA

O lasach bez mitów

O polskich lasach i o ich gospodarzach leśnikach, w ostatnich latach, mówiono i pisano na ogół dobrze. Wystarczyła decyzja o podjęciu walki z groźnym dla jednego gatunku drzew kornikiem drukarzem, która nie podoba się pewnej wpływowej grupie ekologów, aby zaczęto powtarzać niezbyt pomyślne, w większości nieprawdziwe informacje o Lasach Państwowych, o gospodarce leśnej i leśnikach.

Henryk Piekut


GOSPODARKA

Jubileusz 65-lecia Stacji Doświadczalnej Oceny Odmian w Krzyżewie oraz 50-lecia Centralnego Ośrodka Badania Odmian Roślin Uprawnych.

W listopadzie 2016 roku obchodziliśmy 50-lecie istnienia Centralnego Ośrodka Badania Odmian Roślin Uprawnych w Słupi Wielkiej oraz 65 lecie działalności Stacji Doświadczalnych Oceny Odmian

mgr inż. Bronisław Puczel, dyrektor  COBORU SDOO w Krzyżewie


Drony narzędziem pracy w UDT

Z Januszem SAMUŁĄ, dyrektorem Departamentu Innowacji i Rozwoju Urzędu Dozoru Technicznego rozmawia Zygmunt Jazukiewicz.


STAŁE POZYCJE

Wydarzenia


Co pan na to, inżynierze? Zostali Ambasadorami Kongresów


Wino dla inżyniera (189). Wina ekologiczne


Parlament 500 milionów. Solidarność gazowa. Wokół (nas) wi-fi


Kandydaci do tytułu "Złoty Inżynier 2017": Piotr Szymański, Stanisław Trenczek


Niebo nad głową: Jesienne planety i planetki


Felieton. Uruchomić akcjonariat pracowniczy


Filozofia pojęć technicznych (113). Opakowanie


Giełda wynalazków i projektów. Pod ziemią i spod ziemi


Wątpię, więc jestem. Kwiatki polskie


Reforma nauki?

Na progu nowego roku akademickiego polska nauka stoi przed rewolucyjnymi zmianami. Odnosi się to zarówno do szkolnictwa wyższego jak i tzw. nauki przemysłowej uprawianej w instytutach badawczych.

Od wielu miesięcy środowiska techniczne prowadzą ożywioną dyskusję na temat miejsca i roli tych instytutów. Z czasem przeszły głębokie zmiany strukturalne, organizacyjne i finansowe. Okrzepły, powstały dobre zespoły ludzi, którzy umieli nawiązać relacje z gospodarką. Dorobek nauki przemysłowej jest naprawdę imponujący. Mamy kilkanaście instytutów na wysokim poziomie, których wdrożenia przełożyły się na sukcesy ekonomiczne przedsiębiorstw oraz współpracujących z nimi badaczy. Ich początki sięgają często II RP. Miarą sukcesów jest też stworzenie wokół siebie grupy współdziałających firm, a w ślad za tym wejście na międzynarodowe rynki.

Mamy instytuty, które świadczą usługi naukowe renomowanym koncernom światowym, pracujące w obszarze zaawansowanych technologii z międzynarodowymi uprawnieniami do  nadawania znaków i certyfikatów. Dzięki temu wiele polskich firm znajduje międzynarodowe rynki zbytu.

Czy przeprowadzana obecnie reforma, której symbolem jest Łuksiewicz nie spowolni a nawet nie zahamuje ich rozwoju?

Jeżeli wyrażamy w tym miejscu pewne obawy o przyszłość nauki bezpośrednio współdziałającej z firmami nie oznacza to wcale, że nie widzimy konieczności reform. Rzecz w tym, by nie była to zmiana dla zmiany (że o podejrzeniach czystek kadrowych nie wspomnę), a działanie mające na celu  poprawienie efektywności komercjalizacji badań naukowych.

Środowisko techniczne skupione w stowarzyszeniach naukowo-technicznych wiele analiz i dyskusji poświeciło stanowi innowacyjności polskiej gospodarki. Praktycznie od XXII Kongresu Techników Polskich (Poznań, 2002) przez organizację corocznych 14 już Forów Inżynierskich do XXV Kongresu Techników Polskich (Wrocław, 2016) we współdziałaniu z Konferencją Rektorów Polskich Uczelni Technicznych, Radą Główną Instytutów Badawczych, organizacjami biznesowymi zwracaliśmy uwagę na różne bariery innowacyjności. Analizowaliśmy na nich wybrane dziedziny techniki, skupiając się na przykładach pozytywnych. Warunki, w jakich wiele konkretnych placówek naukowych osiąga sukcesy wdrożeniowe, były analizowane by stać się podstawą do przygotowania nowych regulacji prawnych.

Oczywiście najważniejszym czynnikiem sprzyjającym praktycznemu przełożeniu rozwiązania naukowego w nowy wyrób czy technologię jest poziom finansowania b+r. Wiadomo, że jeśli nakłady na naukę są mniejsze niż 1% PKB, o sukcesach w innowacyjności nie ma co mówić. Nam niestety ciągle nie udało się tego poziomu osiągnięć. Tak jak Unii Europejskiej nie udało się zrealizować Deklaracji Lizbońskiej (3% PKB na b+r).

Czy proponowana przez resort nauki reforma uczelni akademickich i instytutów badawczych zagwarantuje jakościowy i ilościowy skok innowacyjności? Myślę, że na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Nowe rozwiązania nie uwzględniają większości wniosków i postulatów środowiska. Z drugiej strony przed taką całkowitą rewolucją może należałoby przeprowadzić projekt pilotażowy. Warto przetestować zmiany w zakresie, który w razie niepowodzeń będzie możliwy do „odkręcenia”.

Rezultaty badań naukowych, wynalazki i patenty nie powstają na taśmie produkcyjnej. Wymagają oprócz pieniędzy i wyposażenia (często bardzo precyzyjnego i drogiego), zgranych zespołów ludzi kreatywnych, często nietuzinkowych o wybitnych umysłach i zdolnościach. Żeby więc reformy w nauce (niewątpliwie potrzebne) naprawiły to co złe, a nie pogorszyły tego co funkcjonuje dobrze, trzeba uwzględniać aspekt intelektualnego potencjału ludzi kreatywnych – słowem wsłuchać się w głosy środowisk.

Ewa Mańkiewicz-Cudny


Komentuje Waldemar Rukść

eNOT.pl - Portal Naczelnej Organizacji Technicznej | eNOT.pl