Mikrosonda sprawdzi raka


07-04-2018 19:29:25

W Lublinie powstaje przełomowa technologia diagnostyki nowotworów piersi. Diagnoza z użyciem mikrosondy Onco Microprobe  jest szybka i obiektywna, pozbawiona ryzyka błędnej interpretacji. Zwiększa szanse na wyleczenie i obniża koszty terapii. Jej twórcy uważają, że uratuje życie wielu kobiet – szacuje się, że zastosowanie mikrosondy pozwoli zmniejszyć umieralność nawet o 30%.

Mikrosonda, która w unikatowy sposób połączyła wiedzę biologiczną z rozwiązaniami z zakresu inżynierii światłowodowej i laserowej, służy do diagnostyki we wczesnej fazie choroby.

Mikrosonda Onco Microprobe jest wynalazkiem polskich naukowców – Magdaleny i Marcina Staniszewskich, którzy większość swojego zawodowego życia spędzili w Stanach Zjednoczonych, pracując m.in. w Harvard Medical School oraz w centrum badań NASA.

Na jednej z konferencji w Bostonie spotkali małżeństwo naukowców i przedsiębiorców z Polski, prowadzących klinikę okulistyczną oraz klinikę rozrodczości i andrologii. W rozmowie o problemach, jakie przysparza badanie żywych komórek w ich naturalnym stanie – w tym przypadku chodziło o oczy, z których nie da się pobrać wycinka tkanki – narodził się pomysł mikrosondy, za pomocą której będzie można zrobić taką diagnostykę. Po testach i wielu spotkaniach z naukowcami i lekarzami w Stanach Zjednoczonych i w Polsce, państwo Staniszewscy postanowili wrócić do kraju, założyć tu start-up i stworzyć komercyjną wersję sondy. Szybko okazało się, że największe zapotrzebowanie na takie rozwiązanie jest w diagnostyce nowotworowej.

Świetlana biopsja

Dzisiaj diagnoza nowotworu piersi zajmuje wiele cennego czasu, a pacjentka poddawana jest skomplikowanemu i bolesnemu badaniu, podczas którego pobiera się fragment tkanki. O skali problemu świadczy fakt, że w 2019 r. na całym świecie zostanie przeprowadzonych ponad 7 mln biopsji piersi oraz badań histopatologicznych.

Rewolucyjność nowej metody, która może zastąpić biopsję, polega na błyskawicznym, trwającym maksymalnie pół godziny pomiarze HER2 (receptor nabłonkowego czynnika wzrostu). Jest to marker nowotworowy, który wskazuje na pewien szczególny rodzaj raka piersi.

- Oznaczanie poziomu tego receptora jest bardzo ważne, ponieważ pozwala przewidzieć agresywność nowotworu oraz umożliwia zastosowanie skutecznej terapii celowanej, zwiększającej szanse na wyleczenie – tłumaczy dr hab. Magdalena Staniszewska, dyrektor ds. naukowych w SDS Optic.

- Zasada działania naszej sondy polega na wprowadzeniu w okolice guza lub do węzła chłonnego cieniutkiej igiełki, dzięki której będzie można niemal natychmiast uzyskać informację, czy HER2 jest pozytywny czy negatywny, oraz dokładnie ilościowo określić poziom jego stężenia. Zastosowanie mikrosondy oszczędzi kobiecie bólu i stresu związanego z biopsją i długim oczekiwaniem na wyniki – dodaje Marcin Staniszewski, prezes zarządu spółki. Wynik badania jest obiektywny, gdyż sonda podaje po prostu matematyczny wynik stężenia markerów nowotworowych w tkance. Dzięki zastosowaniu sondy będzie można dokładniej dobrać leczenie celowane, a to oznacza wymierne, ekonomiczne korzyści dla systemu ochrony zdrowia, ponieważ koszty nietrafionych terapii onkologicznych będą mniejsze.  

Horyzont sukcesu

SDS Optic, która zajmuje się projektowaniem oraz wytwarzaniem wysoko hermetycznych połączeń dla optoelektroniki, znajduje klientów nie tylko w branży medycznej, ale też militarnej i telekomunikacyjnej. Opracowując mikrosondę, spółka poświęciła wiele miesięcy na stworzenie modelu biznesowego i strategię komercjalizacji. Efekty? W 2015 r. otrzymała dofinansowanie z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu Strategmed, dzięki któremu w ciągu dwóch lat opracowała prototyp swojej sondy. Następnie 3 mln zł zainwestował fundusz INNOventure (projekt Krakowskiego Parku Technologicznego i inwestorów prywatnych w ramach inicjatywy NCBR – BRIdge Alfa). Pozwoli to wyposażyć laboratorium, zatrudnić najwyższej klasy specjalistów, zarówno naukowców, jak i ekspertów od biznesu, oraz przygotować się – już jako spółka akcyjna – do wejścia na jeden z parkietów giełdowych.

Rozwiązanie polskich naukowców zdobyło również uznanie Komisji Europejskiej, potwierdzone przyznaniem jej 4 mln euro w SME Instrument (program dla mśp w ramach Horyzontu 2020). Jest najwyższy do tej pory grant z tego programu w Polsce i najwyższy w ubiegłorocznej rundzie w całej Europie (o ogromnej konkurencji świadczy fakt, iż na 1514 startujących projektów dofinansowanie dostało tylko 57). Wsparcie zostanie przeznaczone na prace badawcze, badania kliniczne, certyfikację i komercjalizację.

Prototyp urządzenia jest już gotowy; jego skalibrowanie oraz badania kliniczne powinny zakończyć się w 2021 r. Wówczas będzie można udostępnić Onco Microprobe lekarzom, pacjentom i naukowcom na całym świecie – badanie żywych komórek za pomocą sondy może nas zbliżyć do opracowania skutecznego leku na nowotwory.

if

Komentuje Waldemar Rukść

16-17
Aktualny numer WSZYSTKIE
eNOT.pl - Portal Naczelnej Organizacji Technicznej | eNOT.pl