100 lat działa SWPK


28-02-2022 20:17:40

Grupa absolwentów (293 osoby) Politechniki Kijowskiej (KPI) zebrała się w Warszawie 20.11.1922 r. pod przewodnictwem Wojciecha Świętosławskiego i powołała Koło Wychowanków KPI. Działało ono przy Stowarzyszeniu Techników, które później przyjęło nazwę Stowarzyszenie Techników Polskich. Pierwszy zjazd wychowanków KPI odbył się w 1928 r., z udziałem 250 osób, na 30-lecie uczelni.

Po wojnie pierwsi polscy stypendyści wyjechali na studia do KPI w 1950 r. i powrócili jako absolwenci w 1955 r. We wrześniu 1957 r., na II zjeździe wychowanków z udziałem 60 osób, pod honorowym przewodnictwem światowej sławy uczonego Wojciecha Świętosławskiego, wznowiła działalność organizacja absolwentów. Na spotkaniu w maju 1958 r., 150 absolwentów nadało jej nazwę: Sekcja Wychowanków Politechniki Kijowskiej przy ZG NOT. Przewodniczącym został Stanisław Grzymałowski. Zapisane w regulaminie sekcji cele: rozwijanie współpracy między polskimi i ukraińskimi środowiskami naukowo-technicznymi, zacieśnianie więzi wychowanków z ich macierzystą uczelnią oraz umacnianie kontaktów między absolwentami uczelni. Sekcja zorganizowała w Warszawie w 1959 r. uroczystą akademię poświęconą 60-leciu KPI, z udziałem jej prorektora prof. Iwana Czyżenki.

We wrześniu 1966 r. odbył się w Warszawie III Zjazd Wychowanków KPI z udziałem 70 absolwentów. Na czele 10-osobowej delegacji wykładowców z KPI stał rektor Aleksandr Płygunow, który został wówczas odznaczony Krzyżem Oficerskim OOP. W 1968 r. studia w KPI przedłużono do 5 i pół roku – ich koniec przypadł na styczeń, to oznaczało kres czerwcowych bali absolwentów. Politechnika zaczęła świętować początek roku nauki w ostatnim dniu sierpnia. Rektorat wprowadził nową formę uroczystości: spotkania studentów I roku na wielkim zgromadzeniu, z programem widowiskowo-artystycznym.

Ta forma inauguracji nauki jest kontynuowana. Dostosowując się do tej zmiany Sekcja od 1968 r. zaczęła organizować w sierpniu każdego roku wyjazdy do KPI wychowanków z rodzinami. W drugiej połowie sierpnia 1981 r. przebywała w Kijowie największa w historii taka grupa, licząca 67 osób. Po śmierci S. Grzymałowskiego (1968 r.) Sekcji przewodniczyli kolejno: Jerzy Siatecki, Eugeniusz Lecyk i Ryszard Andrzejak. W lutym 1974 r. na zebraniu w Warszawie wybrano nowy Zarząd z Januszem Fuksą jako przewodniczącym. W 1976 r. w Domu Technika we Wrocławiu odbyła się konferencja na temat polsko-radzieckiej współpracy naukowo-technicznej. Dała ona początek konferencjom, później seminariom, zwoływanym przez Sekcję corocznie, w różnych miejscowościach, na ogół z udziałem delegacji rektoratu KPI, według tradycyjnego programu. Ostatnio takie seminaria odbyły się w: Iwoniczu-Zdroju, Miłocinie k. Trzebnicy, Katowicach i Dąbrówce k. Kluczborka. Co 4 lata wraz z seminarium odbywa się zjazd wychowanków KPI, dokonujący wyboru nowego Zarządu Sekcji. W 2018 r. odbył się XIV zjazd. Postacią szczególną dla naszego ruchu absolwenckiego był prof. W. Świętosławski (1881 –1968), absolwent KPI z 1906 r. Pracował w Kijowie, Moskwie, Warszawie, USA i po wojnie znów w Warszawie – był rektorem PW, ministrem, senatorem, akademikiem, działaczem polskich i międzynarodowych towarzystw naukowo-technicznych. Wychował licznych pracowników naukowych, przygotował setki prac naukowych, opatentował dziesiątki wynalazków. Nagradzano go orderami, medalami i tytułami doktora honoris causa. Pięćdziesiąt lat swojego życia poświęcił chemii. Jego odkrycia i wynalazki stały się etapem w rozwoju fizykochemii. W. Świętosławski był działaczem polskiego ruchu inżynierskiego, początkowo w Stowarzyszeniu Techników Polskich, po wojnie w NOT. Ostatnia grupa polskich stypendystów ukończyła KPI w 1995 r. W 2001 r. tylko 1 Polak był absolwentem tej uczelni, po studiach na własny koszt. W ewidencji Sekcji liczba 327 osób – absolwentów, byłych studentów, stażystów – już nie rośnie. Całą nadzieję na wzrost naszej absolwenckiej organizacji wiążemy obecnie z realizacją umów KPI z polskimi uczelniami (np. z politechnikami: warszawską, poznańską, wrocławską) o wymianie stażystów i młodych pracowników naukowych. Jesteśmy dobrej myśli. Jeżeli nie nasze dzieci, to wnuki zajmą kiedyś miejsca w audytoriach i laboratoriach największej i najlepszej w rankingach ukraińskiej uczelni, która stała się dla nas uczelnią macierzystą.

Chcemy, by 2022 r. zapisał się w naszych dziejach w sposób szczególny. Planujemy 2 spotkania absolwentów w związku z jubileuszem. Urządziliśmy 4 wystawy fotograficzne przedstawiające dzieje Sekcji: 2 w Warszawie, po 1 we Wrocławiu i w Kijowie. W bibliotece KPI ma się odbyć wystawa prac polskich absolwentów uczelni. Czterej profesorowie z naszego grona już wysłali do Kijowa swoje dzieła. Biblioteka rozpoczęła cykl wykładów o związkach polskich i ukraińskich środowisk naukowo-technicznych, w trybie zdalnym przez Internet. Gazeta „Kijowski Politechnik” rozpoczęła druk artykułów o wybitnych polskich absolwentach. Wydaliśmy medal jubileuszowy, wydrukowaliśmy pocztówki pamiątkowe. Pracujemy nad albumem jubileuszowym, który stanie się podsumowaniem stulecia dziejów naszej organizacji, najstarszej, jaka skupia absolwentów jednej szkoły zagranicznej.

Janusz Fuksa

Komentuje Waldemar Rukść

eNOT.pl - Portal Naczelnej Organizacji Technicznej | eNOT.pl