Podczas wakacyjnych podróży po Polsce warto odwiedzić Szczecin i znajdujące się tam nietypowe Muzeum Techniki i Komunikacji – Zajezdni Sztuki w Szczecinie. Klasyki polskiej motoryzacji w najlepszym wydaniu. Muzeum znajduje się w nieczynnej zajezdni tramwajowej przy ul. Niemierzyńskiej 18a, do której można dojechać tramwajem, a na zmotoryzowanych czeka parking na starym dziedzińcu zajezdni.
Kolekcja Stoewerów
W muzeum jest największa w świecie kolekcja produktów szczecińskich fabryk rodziny Stoewerów, od maszyn do szycia, po samochody. Młody mechanik Bernhard Stoewer w 1858 r. wyprodukował 3 maszyny do szycia. W 1911 r. był już właścicielem kompleksu fabrycznego, na który składały się 82 budynki. B. Stoewer oparł swoją firmę na 3 filarach: prócz maszyn do szycia produkował maszyny do pisania i rowery. Do konstruowania maszyn do pisania zatrudnił Paula Grützmanna. W 1903 r. pojawił się pierwszy na rynku trójrzędowy model maszyny do pisania jego konstrukcji. Maszyny Stoewera wygrywały liczne konkursy na szybkość pisania, zostawiając w polu renomowane maszyny amerykańskie i niemieckie.
Podobna jakość cechowała rowery Stoewera, a produkowano w Szczecinie chyba wszystkie możliwe rodzaje: od trzyosobowych po sportowe. Synowie Stoewera – Emil i Bernhard junior otrzymali od ojca fabrykę przy dzisiejszej al. Wojska Polskiego, w której przez ponad 30 lat produkowali samochody własnej konstrukcji. Pod koniec XIX w. seryjnie produkowali samochody elektryczne. Średnio tworzyli rocznie 2 nowe modele: od samochodów osobowych, po omnibusy, ciężarówki, taksówki, karetki pogotowia, na autach wyścigowych kończąc. W muzeum można oglądać pierwsze samochody z napędem na przednie koła, czyli Stoewery V-5. W 2019 r. muzeum zakupiło od muzeum Manfrieda Bauera 1095 eksponatów. Muzeum ma 7 samochodów, 10 rowerów, ponad 50 maszyn do szycia i 30 maszyn do pisania marki Stoewer. Towarzyszy im kilkaset drobniejszych eksponatów: części, narzędzia, fotografie, puchary, szyldy, odznaki związane z najsłynniejszą rodziną szczecińskich fabrykantów z przełomu XIX i XX w.
Żaneta Bąkowska
Czytaj więcej: https://sigma-not.pl/publikacja-160421-muzeum-techniki-i-komunikacji-zajezdnia-sztuki-w-szczecinie-przeglad-techniczny-2026-8.html
