Miesięcznik Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT

Z okazji Światowego Dnia Inżyniera

To już po raz siódmy 4 marca 2026 r. światowa społeczność techniczna obchodzi  Światowy Dzień Inżynierii dla Zrównoważonego Rozwoju, zwany powszechnie Światowym Dniem Inżyniera (ŚDI). 4 marca 1968 r. przedstawiciele krajów z całego świata uznali, że wobec coraz szybszego rozwoju cywilizacji technicznej inżynierowie reprezentujący różne kraje i różne specjalności techniczne powinni utworzyć światową organizację inżynierską. Warto podkreślić, iż pomimo istniejącego podziału świata żelazną kurtyną do powstającej organizacji WFEO (World Federation of Engineering Organizations – Światowa Federacja Organizacji Inżynierskich) weszły narodowe organizacje techniczne z obu stron żelaznej kurtyny. Wśród członków założycieli była również Polska, którą reprezentowała delegacja Naczelnej Organizacji Technicznej (NOT). WFEO powstała pod patronatem UNESCO (Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Oświaty, Nauki i Kultury).

WFEO praktycznie od początku swego istnienia miało w swej misji zapisane zagadnienia rozwoju niepowodującego degradacji środowiska. Współpraca z agendą ONZ, jaką jest UNESCO spowodowała, że ogłoszony w 1969 r. raport U. Thanta, sekretarza generalnego ONZ, poświęcony zagrożeniu dla środowiska naturalnego stał się jednym z ważnych zagadnień zainteresowań WFEO. Tematyce tej poświęcono wiele konferencji i debat organizowanych zarówno przez organizacje członkowskie WFEO, jak i przez samą centralę WFEO.

Od 2000 r. WFEO organizuje, co 4 lata Światowe Kongresy Inżynierów WEC (World Engineering Convention). Zgromadzeni w Melbourne na WEC 2019 inżynierowie z całego świata uznali, że problem zrównoważonego rozwoju wychodzi znacznie poza uznawane za tradycyjne działania inżynierskie. Rzecz dotyczy bowiem przyszłości planety. Postanowiono wówczas, aby 4 marca (w nawiązaniu do powstania WFEO – 4.03.1968 r.) ogłosić Dniem Inżynierii dla Zrównoważónego Rozwoju i obchodzić go, jako święto inżynierów na całym świecie, podkreślając jednocześnie, że rozwój nie może szkodzić środowisku i życiu na Ziemi.

FSNT-NOT, będąca aktywnym członkiem WFEO, od chwili ogłoszenia w listopadzie 2019 r. corocznych obchodów 4 marca ŚDI ,włączyła się w jego upowszechnianie i organizację.

W 2026 r. tematem Światowego Dnia Inżyniera jest „Zrównoważony rozwój poprzez innowacje i cyfryzację” (Smart Engineering for a Sustainable Future Through Innovation and Digitalization). Obchody światowe będą miały miejsce w Dżakarcie w dniach 3-5 marca (https://worldengineeringday.net/).

Organizując w 2023 r. ŚDI uznaliśmy w FSNT-NOT i redakcji Przeglądu Technicznego, że jednym z ważniejszych punktów programu ŚDI powinno być honorowanie wybitnych twórców techniki. Takim wydarzeniem jest podsumowanie organizowanego od 1994 r. plebiscytu czytelników Przeglądu Technicznego o tytuł Złotego Inżyniera. Idea ta sprawdziła się, bo kiedy jak nie w dniu inżynierskiego święta wręczać laury najlepszym spośród społeczności technicznej.

Tak będzie i w tym roku, 3 marca 2026 r. będziemy honorować laureatów plebiscytu wyłonionych przez Czytelników Przeglądu Technicznego i wręczać im tytuły: Wyróżniony, Srebrny, Złoty i Diamentowy Inżynier. Promując wybitnych twórców techniki z różnych jej dziedzin i w gospodarce przyznajemy dodatkowo specjalne tytuły Honorowy Złoty Inżynier. Otrzymują go osoby, które legitymują się dyplomem inżynierskim, ale sukces, a nawet sławę zdobyły w zupełnie innych dziedzinach. W tym roku tytuł ten otrzymuje samorządowiec, wieloletni prezydent Katowic inż. Piotr Uszok oraz śpiewak operowy, nauczyciel akademii wokalnych inż. Jerzy Knetig, profesor Uniwersytetu Muzycznego im. Fryderyka Chopina w Warszawie.

Wierni Czytelnicy Przeglądu Technicznego, a także nieliczni historycy techniki, (bo większość badaczy przeszłości uważa, że świat to głównie polityka, wojny i czasem kultura) dostrzegli pewnie, że w 2026 r. mija 160 lat od ukazania się w styczniu 1866 r. pierwszego numeru Przeglądu Technicznego. I tak z małymi przerwami dotrwał od czasów zaborów do współczesności, będąc wierny tak, jak cały ruch stowarzyszeń naukowo-technicznych staszicowskiemu hasłu „Być narodowi użytecznym”. Nie zapomnijmy o tym przesłaniu w czasach wielkich podziałów, hejtów i zapatrzenia w sztuczną inteligencję.

Zrównoważony rozwój to nie tylko myśl naukowa i realizacja, ale również skutki twórczości. Z okazji Święta Inżynierskiego życzymy twórcom techniki i tym, którzy z ich dzieł korzystają, aby służyły z pożytkiem nam wszystkim i naszej planecie.

Ewa Mańkiewicz-Cudny, prezes FSNT-NOT

Ewa Mankiewicz-Cudny, prezes FSNT-NOT